Slider

Kalendarz
Listopad 2008
P W Ś C P S N
 12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
2664638451_7cc86c75cd_o.jpg

Ścieżka dydaktyczno – przyrodnicza „Na Grzybek” w Obornikach Śląskich (5km)
Ścieżka została wyznakowana w 2002r. (ukośny zielony pasek na białym kwadracie), ma ona 5km długości i 9 opisanych tablicami stanowisk, wiedzie ulicami miasta oraz przez park leśny „Grzybek” i teren dawnego cmentarza ewangelickiego. Grzybek to potoczna nazwa wzgórz górujących nad miastem i lasów je porastających ukształtowana po 1945r. od jednego z punktów widokowych z altaną zwanego „Grzybkiem” (niem. „Pilz”), drugi punkt widokowy nosił nazwę Belweder.
Ścieżka rozpoczyna się na placu przed dworcem PKP (stanowisko nr 1). Dalej biegnie razem ze szlakiem czerwonym, początkowo ul. Dworcową następnie ul. Kościuszki, na budynku domu nr 9 osiedla z około 1970r. znajduje się marmurowa tablica pamiątkowa Tadeusza Kościuszki, o nieregularnym kształcie , wmurowana w 1987 r. z okazji 170 rocznicy śmierci.
Tuż przed ul. Piłsudskiego stanowisko nr 2 „Ruska Górka”. Nazwa jest pamiątką po stacjonowaniu tu po wojnie jednostki radzieckiej przed 1945 r. wzgórze nosiło nazwę Złotej Góry (Goldberg) – być może poszukiwano tu tego kruszcu. Na terenie parku rośnie wiele ciekawych drzew i piękne okazy bluszczu pospolitego. Od strony peronów kolejowych rośnie pomnikowy kasztanowiec o obw. ok. 3,80 m. Trasa ścieżki prowadzi dalej obok Zakładów Wyrobów Cukierniczych „Miś”, Zakładu Gazowniczego (nowy budynek wzniesiony w 1998 r.), następnie obok terenów Ośrodka Sportu i Rekreacji z hotelem „Olimp”, campingami „Tramp” i „Pod Topolą” i basenem kąpielowym.
Wraz ze znakami czerwonymi ścieżka doprowadza przejściem do ul. Wyszyńskiego i biegnie w lewo obok neogotyckiego kościoła Najświętszego Serca Pana Jezusa i okazałych willi (dawna nazwa niem. Villenstraße) do stanowiska nr 3 „Dąb Cesarz”. Dąb szypułkowy o obwodzie 6,45 m. i wieku około 400 lat jest największym drzewem w okolicy i pomnikiem przyrody, jako jedyne drzewo z terenu gminy figuruje w kartotece Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody, wpisany tam od 1954r. Inne drzewa mogą zyskać status pomnika przyrody decyzją władz gminy o czym mówi ustawa o ochronie przyrody. „Cesarz” zajmuje połowę jezdni i jest chlubą Obornik Śląskich.
willa Oborniki ul. Trzebnicka.jpg
Ścieżka mija ulice Licealną i Krótką po czym skręca w prawo w ul. Parkową w stronę terenów dawnego uzdrowiska – obecnie m.in. Dom Dziecka, Zespół Szkół Zawodowych, Biblioteka Pedagogiczna. Znajduje się tu stanowisko nr 4 „Park Syrena” – zabytkowe budynki dawnego zdroju z XIX wieku otrzymały nazwy dzielnic Warszawy w okresie gdy po 1945r. przebywały tu na wypoczynku warszawskie dzieci. Po prawej stronie ul. Parkowej (naprzeciw tablicy) budynek, który był dawniej siedzibą diakonis betańskich – ewangelickiego stowarzyszenia zakonnego prowadzącego działalność charytatywną. Diakonisy prowadziły Dom Wypoczynkowy „Ulbrichstift” (w czasie I wojny światowej mieścił się tu lazaret wojskowy), który znajdował się po przeciwnej stronie w parku – obecnie mieści się tu Zespół Szkół Zawodowych, jest to parterowy budynek z drewnianymi werandami (Żoliborz). Za nim głębiej w parku budynek Domu Dziecka (Grochów), po prawej stronie ul. Parkowej za budynkiem diakonis – Biblioteka Pedagogiczna (Praga), przed wojną hotel i restauracja „Szwajcarka” (Schweizerei). Nad Czarnym Stawem budynek z 1835 r. (Łazienki) – najstarszy zabytek obornicki Dom Zdrojowy uzdrowiska założonego przez Wolfganga Schauberta, remontowany w 2002 i 2003 r. (m.in. wymiana więźby dachowej, niestety usunięto datę pisaną cyframi rzymskimi na naczółku budynku). Dalej za budynkiem „Łazienek” zespół 3 budynków (Stare Miasto) dawniej dom wypoczynkowy i restauracja „Sitten” (Sitno – część Obornik Śląskich położona w Lesie Sitowie – Sittenwald). Na jednej fasadzie drewniana weranda piętrowa z ażurowymi zdobieniami ciesielskimi, w parku przed budynkiem drewniana altana – podest dla orkiestry, do niedawna obok znajdował się drewniany budynek leżakowni o wspaniałych ażurowych zdobieniach ciesielskich lecz wskutek upadku drzewa został rozebrany (tutaj często odbywały się zakończenia rajdów turystycznych „Jesień obornicka” i „Kocia Marzanna”). W latach 1952 – 1979 na terenie dawnego uzdrowiska mieściło się Liceum Pedagogiczne dla Wychowawczyń Przedszkoli. Park „Syrena” jest bardzo malowniczym terenem z bogatym drzewostanem, rosną tu m.in. pomnikowe modrzewie, jedne z największych na Dolnym Śląsku, za budynkiem Szwajcarki rośnie piękny okaz platana klonolistnego o obw. 3,61m, po za tym spotyka się daglezje, cyprysiki, świerki, olsze.
Ścieżka biegnie lekko pod górę, krętą drogą w suchej dolince przez Las Sitowie będącego częścią parku leśnego „Grzybek”, przy drodze pomnikowy okaz dębu szypułkowego. W lesie mieszanym znajduje się stanowisko nr 5 „Las Zawilec”. Obok pięknych okazów dębów, jaworów spotykamy tutaj bluszcz pospolity, wiosną zakwitają tu zawilce i ziarnopłony. W lewo dojść można do Polany Siedmiu Dębów (znaki czerwone) i doliny strumienia Sitówki (znaki niebieskie i czerwone), ścieżka zielona skręca w prawo i trasą dawnego toru saneczkowego prowadzi na wierzchołek Masywu Grzybka. Po drodze zaobserwować można odkrywki drobnoziarnistego piasku z jakiego usypane są Wzgórza Trzebnickie oraz zmiany siedlisk leśnych z lasu mieszanego do boru sosnowego i ponownie dąbrowy.
Ścieżka doprowadza na szczyt wzgórza „Belweder” ze stanowiskiem nr 6 o tej samej nazwie (inna nazwa – Góra Holtei`a). Wzgórze o wysokości 217 m n.p.m. jest doskonałym punktem widokowym (południowe i zachodnie zbocza stanowią łąki) na Oborniki Śląskie i okoliczne wzgórza (m. in. Trzy Rzędy, Sowie Wzgórza za Jarami – za nimi komin „Rokity” w Brzegu Dolnym) oraz Wrocław, Masyw Ślęży a w pogodne dni na Karkonosze i inne pasma Sudetów. Na wierzchołku wzgórza dawniej wznosiła się altana widokowa Belweder obecnie umieszczono tu (21.11.1999) krzyż milenijny wg projektu Krzysztofa Czerkasa na miejscu zniszczonego drewnianego, są tu też ławki i stoły – miejsce odpoczynku. Kto nie zobaczył widoku Obornik Śląskich z Masywu Grzybka nie może powiedzieć że zna to miasto. Pod szczytami Grzybka i Belwederu znajdują się liczne zagłębienia – miejsca gdzie dawniej wydobywano piasek. Tuż pod szczytem Góry Holtei`a rosną też pomnikowe dęby i kasztanowce, a przy ścieżce na sąsiedni wierzchołek Grzybka – kasztan jadalny.
2668681513_32459e1a5a_o.jpg
Ze szczytu ścieżka prowadzi przez łąkę w dół zbocza (w kierunku południowym) do stanowiska nr 7 „Głaz Holtei`a”, znajdującego się w grupie drzew i krzewów. Obelisk ustawiono tutaj na początku XX wieku, umieszczono na nim medalion z podobizną śląskiego poety i pisarza Karola von Holtei`a (24.01.1798 – 12.02.1880). Medalion zniszczony po wojnie został odtworzony przez obornickiego artystę Jana Drzewieckiego. Karol Holtei urodził się i zmarł we Wrocławiu jednak przez pewien okres swego życia mieszkał w Obornikach Śląskich (wcześniej przebywał też u wujka w pałacu w Wielkiej Lipie), przyjaźnił się z rodziną Schaubertów, tutaj też w starym obornickim kościele wziął ślub z aktorką Luizą Rogée, zamieszkał w zakupionej starej wiejskiej chałupie . Wydawał pierwszą obornicką gazetę „Der Obernigker Bote” (Posłaniec obornicki), w swych wierszach pisanych śląską gwarą wysławiał piękno obornickich okolic i miejscowy lud. Był polonofilem napisał sztuki teatralne o tematyce polskiej: „Stary Wódz” – epizod z życia Tadeusza Kościuszki i „Stanisław” – o królu Stanisławie Auguście Poniatowskim oraz poemat „Ostatni Polak” – związany z postacią Władysława Ostrowskiego, ostatniego marszałka sejmu polskiego z 1831r. Obecnie od 9 listopada 1997r. imię Karola Holtei`a nosi miejscowe Liceum Ogólnokształcące (powstałe w 1993 r.) przy ul. Wrocławskiej – umieszczono tam wówczas tablicę pamiątkową z okazji 200 lecia urodzin pisarza w 1998r. Od pomnika do ul. Kasztanowej prowadzi aleja kasztanowców.
Ścieżka trawersuje zbocze Góry Holtei`a w kierunku wschodnim do terenu dawnego cmentarza ewangelickiego i prowadzi w dół do stanowiska nr 8 „Stary Cmentarz”. Znajduje się tu obelisk pamiątkowy odsłonięty 18 maja 1998r., wokół obelisku ustawiono część zachowanych starych nagrobków. Na terenie cmentarza o powierzchni ok. 2 ha rośnie wiele ciekawych drzew: sosny wejmutki, klony, dęby, tuje, choiny kanadyjskie, cisy pospolite i świerki posadzone wzdłuż głównej alejki oraz rośliny chronione bluszcz pospolity, barwinek, konwalia majowa. W pobliżu obelisku pomnikowy dąb szypułkowy o obw. 4,25m i dwa cisy o obw. 0,6 i 0,62m.
Od pomnika ścieżka wiedzie ul. Kasztanową i skręca w ul. Prusicką, którą dochodzi do ul. Skłodowskiej – tutaj mieścił się najstarszy kościół obornicki o konstrukcji szachulcowej, w XVIIw. pełnił rolę kościoła ucieczkowego dla protestantów z terenów księstwa wrocławskiego (Oborniki Śląskie leżały na terenie księstwa oleśnickiego, gdzie ewangelicy cieszyli się swobodą wyznaniową). Kościół został rozebrany w 1912 r. (wieża w 1923 r.) w związku z wybudowaniem nowego kościoła przy ul. Trzebnickiej w 1908 r. Ulicą Skłodowskiej ścieżka wiedzie w stronę miasta i zakręca w lewo w ul. Podzamcze, wznosi się tu budynek dawnego zamku z 1864-1865 (wcześniejszy dwór był budowlą drewnianą) zbudowany według projektu Wilhelma Grapowa (budowniczego Dworca Głównego we Wrocławiu).
Z ul. Podzamcze ścieżka skręca w prawo w ul. Trzebnicką , na rogu wznosi się budynek Sanatorium Pulmonologicznego, mieszkała tutaj niegdyś malarka obornicka Klara von Grapow autorka obrazu „Opłakiwanie Chrystusa” z kościoła p.w. Judy Tadeusza. Nieco dalej stanowisko nr 9 „Dom Panien Śląskich” dawna siedziba boromeuszek (od 24 października 1897 r.), które prowadziły Zakład Świętej Jadwigi (Hedwigstift) – budynek po drugiej stronie ul. Trzebnickiej (za Przychodnią Zdrowia) zbudowany w 1901r. W „Domu Panien Śląskich” znajdowała się kaplica św. Jadwigi, w której msze święte odprawiane były od 1898r. Boromeuszki mieszkały w Obornikach Śląskich do 15 stycznia 1950r. Ścieżka prowadzi ul. Trzebnicką obok kościoła p.w. św. Judy Tadeusza i Antoniego Padewskiego i dalej obok pięknych willi z przełomu XIX/XX w. , parku miejskiego i Urzędu Miasta, następnie ul. Dworcową doprowadza do dworca PKP.
Opracowanie: Zespół Samokształceniowy Nauczycieli Przedmiotów Przyrodniczych Gminy Oborniki Śląskie w składzie: Małgorzata Ciechanowicz, Ewa Czechowska, Wiesława Czmiel, Maria Jaskólska, Lidia Lenartowicz, Danuta Nowak, Artur Przystarz, Bożena Rusin, Dorota Stocka. Współpraca – Krzysztof Czerkas – architekt.

2664638441_184dcbda07_o.jpg

No related posts.







Stowarzyszenie Gmin Turystycznych Wzgórz Trzebnickich i Doliny Baryczy
ul. Wrocławska 12, 55-140 Żmigród, tel. 071 385 39 31, tel. 668 113 052,
e-mail: kociegory@kociegory.com, www.kociegory.com